Niedługo zaczynamy Wielki Post! Jak dobrze go przeżyć? Mamy dla Was pewną propozycję. W rozdziale 49 Reguły św. Benedykt pisze:
Dobrze by było wprawdzie, by mnich w każdym czasie żył tak, jak należy żyć w Wielkim Poście, lecz tylko nieliczni mają taki stopień cnoty. Dlatego też radzimy, żeby przynajmniej w dniach Wielkiego Postu bracia zachowali nienaruszoną nieskazitelność swego życia, usiłując naprawić w tych świętych dniach wszelkie zaniedbania innych okresów. Uczynimy to wówczas w sposób godny, jeśli będziemy wystrzegać się wszelkich błędów, oddamy się zaś modlitwie zmieszanej ze łzami, czytaniu, skrusze serca i wyrzeczeniu.
Tak więc w tych dniach dorzućmy coś niecoś do zwykłych obowiązków naszej służby: dodatkowe modlitwy, ograniczenia w jedzeniu i piciu. Niechaj każdy ponad wyznaczoną sobie miarę z własnej woli ofiaruje coś Bogu w radości Ducha Świętego (1 Tes 1,6), to znaczy: niechaj odmówi swojemu ciału trochę z jedzenia, picia, snu, rozmów, czy żartów i niech wygląda świętej Paschy pełen duchowej radości i tęsknoty.
Pamiętajmy, że w całym Kościele Wielki Post jest okresem pokuty, o czym mówi Kodeks Prawa Kanonicznego:
Kan. 1249 – Wszyscy wierni, każdy na swój sposób, obowiązani są na podstawie prawa Bożego czynić pokutę. Żeby jednak wszyscy przez jakieś wspólne zachowanie pokuty złączyli się między sobą, zostają nakazane dni pokuty, w które wierni powinni modlić się w sposób szczególny, wykonywać uczynki pobożności i miłości, podejmować akty umartwienia siebie przez wierniejsze wypełnianie własnych obowiązków, zwłaszcza zaś zachowywać post i wstrzemięźliwość, zgodnie z postanowieniami zamieszczonych poniżej kanonów.
Kan. 1250 – W Kościele powszechnym dniami i okresami pokutnymi są poszczególne piątki całego roku i czas wielkiego postu.
Inspirując się tymi słowami, zachęcamy Was do podjęcia wysiłku ofiarowania coś Bogu w radości Ducha Świętego, aby pokonywać swoje słabości i wady oraz stworzyć serce czyste, które, jak mówi św. Jan Kasjan, jest zadaniem właściwym wszelkim sztukom i naukom (por. Rozmowy z Ojcami, I,2). Zrealizowanie tego zadania, według Kasjana, pomoże nam osiągnąć cel, którym jest Królestwo Boże (por. Rozmowy z Ojcami, I,2). Wyjaśnia on to w następujący sposób:
Na tym zadaniu [czystości serca] skupmy więc naszą uwagę, nim się kierujmy… A gdyby myśl nasza cokolwiek od niego odbiegła, zawróćmy ją natychmiast z powrotem. Niech to zadanie ciągle będzie przed nami, aby kierując się nim jakby normą, umieć stale powracać na prostą drogę. Zadanie to winno być jakby tarczą, wokół której skupiają się wszystkie nasze wysiłki i która natychmiast nas ostrzega, jeśli zboczymy od zamierzonego kierunku (Fragment publikacji Rozmowy z Ojcami, tom 1, I,4).
Czyńmy więc wszystko dla czystości serca, dla niej pragnijmy wszystkiego. Umiejmy przysposobić i zachować w sobie serce wolne od jakichkolwiek szkodliwych namiętności, a potem pnijmy się w górę postępując ku tej doskonałości, która polega na miłości. Pamiętajmy, że zawsze mniejszy jest zysk, jaki mamy z postu, niż uszczerbek, jaki ponosimy na skutek gniewu. Podobnie owoc wynikający z czytania nie zrównoważy straty powstałej ze zlekceważenia brata. Wypada zatem, aby to, co drugorzędne, praktykowane było przez nas dla osiągnięcia głównego zadania – czystości serca, którą jest miłość (Fragment publikacji Rozmowy z Ojcami, tom 1, I,7).
W jaki praktyczny sposób zastosować powyższe nauki i zalecania? Co możemy zrobić? Jakie podjąć akty pokutne czy uczynki pobożności i miłości, aby oczyścić swoje serce? W tym mogą nam pomóc elementy z formacji związanej z duchowością modlitwy Jezusowej i Filokalii:
1. Podjąć post w określonej mierze (np. jeden dzień w tygodniu czy określone posiłki).
2. Podjąć konkretną miarę praktyki modlitwy Jezusowej (np. codziennie przez 20 minut).
3. Podjąć dodatkową modlitwę (np. Litania do Najświętszego Imienia Jezus) albo udział w nabożeństwach pasyjnych (Droga krzyżowa lub Gorzkie żale) w określonej mierze.
4. Podjąć rachunek sumienia (codziennie lub w określone dni).
5. Praktyka wybranej cnoty (podjęcie starania, aby ćwiczyć się w jednej konkretnej cnocie – np. miłości, spełniając różne uczynki, które będą umacniały i rozwijały tę cnotę).
6. Zobowiązać się do przeczytania jednej książki – duchowej lektury (W tych dniach Postu każdy otrzyma z biblioteki jedną książkę, którą powinien przeczytać od pierwszej do ostatniej strony w całości. Książki te trzeba rozdać na początku Wielkiego Postu – Reguła św. Benedykta, 48,15-16).
7. Postarać się o czytanie tekstów na portalu o modlitwie Jezusowej (np. jeden w tygodniu).
8. Podjąć czytanie Pisma Świętego w formule lectio divina albo inny rodzaj rozważania słowa Bożego w określonej mierze (np. trzy razy w tygodniu).
9. Zrezygnować z czegoś, co sprawia przyjemność (np. ograniczyć w konkretnej mierze korzystanie z Internetu, słuchanie muzyki, uprawianie sportu, itp.).
10. Ofiarować konkretną jałmużnę na potrzeby Kościoła lub ubogich.
To są tylko niektóre z przykładów praktyk, jakie możemy podjąć w okresie Wielkiego Postu. Ważne jest, aby postanowienia nie były ogólne, typu – będę się więcej modlił albo więcej pościł. Ma to być konkretna miara (jaka modlitwa, ile razy itd.; czego dotyczy post, jak często będzie podejmowany itd.). Tylko bowiem wtedy będzie możliwe zweryfikowanie, na ile udało się te postanowienia spełnić.
Podana lista jest pewną propozycją. Można z niej wybrać to, co uznamy, że będziemy w stanie realizować. Można wybrać tylko jedną rzecz. Można nawet zdecydować się na wszystko. Warto być hojnym! Dobrze jednak jest wcześniej rozeznać na ile rzeczywiście jestem gotowy, aby móc zrealizować dane postanowienie. Co może pomóc w podjęciu decyzji?
Przede wszystkim ma to być coś, co będzie czymś dodanym do naszej codziennej praktyki. Będzie więc wymagało pewnego wysiłku. Jeśli jakieś elementy już wykonujemy, to dobrze jest je nadal kontynuować. Nasze postanowienie mają mieć charakter daru – ofiarowania coś Bogu w radości Ducha Świętego. Tylko wtedy bowiem będą mogły spełnić swoją funkcję. Nie możemy czuć się do nich przymuszeni i wykonywać je na siłę. To może sprawić zniechęcenie i zaniechanie działania.
Aby nasze zamiary nie były indywidualną sprawą, potrzeba poprosić Ducha Świętego o łaskę podjęcia wybranych postanowień, wytrwania i pokory przy całym postępowaniu.
Życzymy podjęcia dobrych postanowień wielkopostnych i wytrwania w nich!
Brunon Koniecko OSB – benedyktyn tyniecki. Do opactwa wstąpił w 2010 roku. Święcenia kapłańskie przyjął w 2018 r. Jest absolwentem administracji oraz teologii. W opactwie tynieckim był m.in. przeorem, podprzeorem i wychowawcą. Autor książek: Medytować to…, Nie żartujcie sobie z Bóstwa!, Modlitwa Jezusowa. Przewodnik po rekolekcjach Oddychać Imieniem, Droga Filokalii. 50-dniowe ćwiczenie duchowe
Jeśli chcesz otrzymywać bezpłatne powiadomienia o wszystkich tekstach, które w danym tygodniu pojawiły się na portalu modlitwajezusowa.com.pl, to zapisz się na otrzymywanie wiadomości. Jak będzie działać system powiadomień o nowych wpisach na portalu modlitwajezusowa.com.pl? Raz w tygodniu, w niedzielę o 18:00, otrzymasz wiadomość z listą najnowszych artykułów, które ukazały się na portalu modlitwajezusowa.com.pl.
