Biskup, Ojciec i doktor Kościoła, jeden z czterech wielkich doktorów Kościoła Zachodniego
Jest wpisany do kalendarza powszechnego rzymskiego. Jego wspomnienie obowiązkowe obchodzimy 28 sierpnia.
Urodził się 13 listopada 354 r. w Tagaście. Jego ojciec, Patrycjusz, był poganinem, urzędnikiem miejskim i właścicielem małej posiadłości ziemskiej. Chrzest przyjął krótko przed śmiercią w 371 r. Matka, Monika, była osobą gorliwie wierzącą. Miał brata i siostrę, która została później przełożoną klasztoru żeńskiego. Augustyn był Afrykańczykiem z urodzenia, ale Rzymianinem z języka i kultury. Znał także język grecki, ale nie tak dobrze, jak łaciński.
Otrzymał wszechstronne wykształcenie, dzięki naukom pobieranym w Tagaście oraz Madurze, a następnie w Kartaginie. Podczas studiów, związał się z kobietą, która urodziła mu w 372 r. syna Adoedata. W swoim życiu szukał mądrości oraz prawdy. W tym celu zaczął zgłębiać Pismo Święte. Jednak z powodu prostego dla niego stylu i trudną w zrozumieniu treścią, szukał czegoś innego. Wiarę znalazł w manicheizmie. Po powrocie ze studiów w 374 r. zaczął uczyć sztuk wyzwolonych. Rok później założył szkołę retoryki w Kartaginie. W 383 r. jego uznanie dla manicheizmu osłabło, gdy manichejski bp Faustus nie potrafił odpowiedzieć na jego pytania. Szukając prawdy udał się do Rzymu i tam nauczał retoryki. W następnym roku przeniósł się do Mediolanu, która wówczas była rezydencją cesarza. Otrzymał tam stanowisko nauczyciela retoryki. Miał coraz większe wątpliwości wobec manicheizmu. Stąd jego zainteresowanie wzbudził neoplatonizm. W 385 r. przybywa do Mediolanu jego matka. W tym czasie zaczął słuchać kazań Ambrożego, biskupa Mediolanu, późniejszego świętego. Szukał w nich jednak nie wartości duchowych, ale retorycznych. Mimo tego mowy Ambrożego zaczęły go pociągać. Dowiedział się o nawróceniu retora Mariusza Wiktoryna oraz o życiu św. Antoniego Wielkiego. W końcu dokonuje się jego nawrócenie. Jesienią 386 r., po oddaleniu nieprawowiernej żony i złożeniu urzędu retora, przyjmuje chrzest. Udaje się wraz z matką, synem i przyjaciółmi do Cassiciacum, wilii położonej na wsi. To dla niego szczególny czas modlitwy i studiów. Na początku 387 r. wraca do Mediolanu i rozpoczyna katechumenat. W Wielką Sobotę tego roku przyjmuje chrzest wraz z swoim synem z rąk biskupa Ambrożego. Kilka miesięcy później umiera jego matka, która przez wiele lat modliła się o jego nawrócenie i zostanie chrześcijaninem. Jej wytrwałe wołanie przyniosło skutek. Sama zaś została świętą. Jej wspomnienie obowiązkowe obchodzimy 27 sierpnia.
W 388 roku Augustyn powraca do Tagaste i tam zakłada klasztor z grupą przyjaciół. Dwa lata później umiera jego syn. Augustyn zaś przenosi klasztor do Hippony. Tam, pomimo oporów, zostaje prezbiterem w 391 r. Wiedzie życie jako mnich i prezbiter. Około 395 r. zostaje biskupem koadiutorem, a po śmierci biskupa Waleriusza, jego następcą. Kontynuował jednak życie we wspólnocie klasztornej, podejmując zarazem działalność apostolską, jak i pisarską. Był gorliwy w głoszeniu homilii, działalności duszpasterskiej i zwalczaniu herezji, zwłaszcza donatyzmu, arianizmu, pelagianizmu czy manicheizmu, który wcześniej sam wyznawał. Prowadził rozległą korespondencją z ważnymi osobistościami ówczesnego świata, m.in. z papieżami oraz cesarzami.
Jego dorobek pisarski jest ogromny. Jest Ojcem Kościoła, która zostawił po sobie najwięcej dzieł. Badacze mówią o 113 obszerniejszych pracach, około 500 mowach oraz 300 listach. Jego dzieła mają różnoraki charakter: autobiograficzny (bardzo popularne Wyznania), filozoficzny, apologetyczny (najbardziej znane O państwie Bożym), dogmatyczny (bardzo ważne i znane O Trójcy Świętej), moralny, egzegetyczny, monastyczny. Do ostatniego rodzaju należy zaliczyć Regułę napisaną dla wspólnoty klasztornej. Jest to pierwsza reguła monastyczna na Zachodzie. Obecnie najwięcej zakonów żyje na podstawie tej reguły.
Zmarł 28 sierpnia 430 roku w Hipponie.
Jego uczeń Possydiusz napisał Żywot św. Augustyna.
Augustyn był filozofem, teologiem, duszpasterzem, pisarzem, mistykiem, poetą, oratorem. Jego nawrócenie miało znaczny wpływ na Kościół. Jest jednym z najbardziej płodnych pisarzy chrześcijańskich w całej historii Kościoła. Potrafił łączyć rozum z wiarą. Został zaliczony do jednego z czterech wielkich doktorów Kościoła Zachodniego. Nazwany został doktorem łaski. Jego nauczanie przyczyniło się do sformułowania prawdy o grzechu pierworodnym.
Bibliografia:
Benedykt XVI, Święty Augustyn. Katechezy I-IV.
F. Drączkowski, Patrologia, Pelplin-Lublin 1998.
J. Quasten, Patrology, vol. 3, Westminster 1983.
A. Żurek, Wprowadzenie do Ojców Kościoła, Kraków 1993.
Tyniec Wydawnictwo Benedyktynów opublikowało następujące publikacje związane ze św. Augustynem:
Święty Augustyn, O świętym dziewictwie, Z Tradycji Mniszej 21, Kraków 2019.
Święty Augustyn, Pisma monastyczne, Źródła Monastyczne, nr 27, Kraków 2002.
Possydiusz z Kalamy, Żywot św. Augustyna, Źródła Monastyczne, nr 26, Kraków 2002.
Brunon Koniecko OSB – benedyktyn tyniecki. Do opactwa wstąpił w 2010 roku. Święcenia kapłańskie przyjął w 2018 r. Jest absolwentem administracji oraz teologii. W opactwie tynieckim był m.in. przeorem, podprzeorem i wychowawcą. Autor książek: Medytować to…, Nie żartujcie sobie z Bóstwa!, Modlitwa Jezusowa. Przewodnik po rekolekcjach Oddychać Imieniem, Droga Filokalii. 50-dniowe ćwiczenie duchowe
Opracowanie graficzne: Mikołaj Jastrzębski OSB
Jeśli chcesz otrzymywać bezpłatne powiadomienia o wszystkich tekstach, które w danym tygodniu pojawiły się na portalu modlitwajezusowa.com.pl, to zapisz się na otrzymywanie wiadomości. Jak będzie działać system powiadomień o nowych wpisach na portalu modlitwajezusowa.com.pl? Raz w tygodniu, w niedzielę o 18:00, otrzymasz wiadomość z listą najnowszych artykułów, które ukazały się na portalu modlitwajezusowa.com.pl.
