Syn jest w Ojcu, Duch jest w Synu, a Ojciec w Obu. Dzięki wierze człowiek poznaje sprawy niewidzialne i dostępne dla umysłu. Wiara jest dobrowolną zgodą duszy.
— Pseudo-Antoni Wielki, Naszego w gronie świętych Ojca Antoniego Wielkiego pouczenia o zachowaniu ludzi i właściwym sposobie postępowania w stu siedemdziesięciu rozdziałach, [w:] Filokalia, tom 1.
W powyższym fragmencie Pseudo-Antoni Wielki odwołuje się wprost do wiary chrześcijańskiej. W jego dziele nie spotyka się podobnych odniesień. Tym bardziej zdumiewające jest to, że tutaj tak wyraźnie wyraża prawdę wiary chrześcijańskiej.
Jej podstawą są słowa Pana Jezusa: Ja i Ojciec jedno jesteśmy (J 10,30), Ojciec jest we Mnie, a Ja w Ojcu (J 10,38) oraz w odniesieniu do Ducha Świętego – Duch przenika wszystko, nawet głębokości Boga samego (1 Kor 2, 10). W teologii zostało to nazwane perychorezą. Samo słowo oznacza dosłownie krążenie w koło. To przeciwieństwo anachorezy, które oznacza wycofanie się, odwrót. Pustelników nazywano anachoretami, czyli tymi, którzy praktykują anachorezę.
Nauka o perychorezie stwierdza, że jedna Osoba Boska jest w drugiej. Nie oznacza to jakiegoś Ich zlania się, ale głęboką, trudną do wypowiedzenia jedność pomiędzy Nimi. Jest ona dla nas nie do zrozumienia. W jaki sposób Trzej stanowią Jedno? W jaki sposób Ojciec, Syn i Duch to jeden Bóg? Słowa Pana Jezusa o tym, że Ojciec jest w Nim, a On w Ojcu, znalazły wyraz m.in. w uroczystym orzeczeniu Kościoła w czasie Soboru we Florencji w 1442 r. Jego postanowienia potwierdzają, że ta nauka jest dogmatem, czyli prawdą wiary, w którą każdy chrześcijanin powinien wierzyć.
Orzeczenie soborowe stanowi, że każda Osoba Boska jest obecna w dwóch pozostałych, jest niesiona przez pozostałe. Święty Jan Damasceński mówił, że w doktrynie trynitarnej perychoreza nie oznacza tylko jedności, ale także wzajemne przenikanie się Osób. Chodzi o takie przenikanie, które wyklucza jakąś zmianę, rozdzielenie Osób czy ich zmieszanie. Osoby Boskie dzielą jedną i tę samą naturę i każda z Osób jest prawdziwym Bogiem.
Perychoreza mówi nam w sposób bardzo jednoznaczny, że Trójca jest tajemnicą komunii. Osoby są obecne dla siebie na poziomie natury i relacji. Tak ścisła jedność osób ludzkich może w świecie stworzonym być wyłącznie wielkim miłosnym pragnieniem. Nie osiągniemy takiej jedności, ponieważ każdy z ludzi ma inną naturę. Każdy z ludzi jest jedynym człowiekiem w swoim rodzaju.
Prawdę o perychorezie możemy wyznawać, poznawać i zgłębiać tylko dzięki wierze. Pseudo-Antoni wyraźnie stwierdza, że „dzięki wierze człowiek poznaje sprawy niewidzialne i dostępne dla umysłu”. To ona jest tą bramą, za pomocą której możemy wejść w przestrzenie dla nas niedostępne. To ona otwiera drzwi do tajemnic Bożych.
Pomocą zaś w rozwijaniu i pogłębianiu wiary jest m.in. modlitwa Jezusowa. W niej wyrażamy wiarę w Chrystusa, jako Syna Ojca. Nazywamy Go także Panem. Nikt zaś nie może bez pomocy Ducha Świętego powiedzieć, że Jezus jest Panem (zob. 1 Kor 12,3). Mamy zatem wszystkie Osoby Trójcy Świętej, które zostają przywołane w jednym momencie.
Modlitwa Jezusowa może nam pomóc w pogłębianiu relacji z Bogiem, coraz większemu budowaniu jedności z Nim i dążeniu do zjednoczenia ze Stwórcą. Ukierunkowuje ona nas całkowicie na Niego. Nie skupia nas na sobie samych, ale otwiera na drugiego, na Boga. To zawierzenie swojego życia Bogu. To rozwijanie wiary. To kierowanie nas ku jedności z Bogiem.
Brunon Koniecko OSB – benedyktyn tyniecki. Do opactwa wstąpił w 2010 roku. Święcenia kapłańskie przyjął w 2018 r. Jest absolwentem administracji oraz teologii. W opactwie tynieckim był m.in. przeorem, podprzeorem i wychowawcą. Autor książek: Medytować to…, Nie żartujcie sobie z Bóstwa!, Modlitwa Jezusowa. Przewodnik po rekolekcjach Oddychać Imieniem, Droga Filokalii. 50-dniowe ćwiczenie duchowe
Jeśli chcesz otrzymywać bezpłatne powiadomienia o wszystkich tekstach, które w danym tygodniu pojawiły się na portalu modlitwajezusowa.com.pl, to zapisz się na otrzymywanie wiadomości. Jak będzie działać system powiadomień o nowych wpisach na portalu modlitwajezusowa.com.pl? Raz w tygodniu, w niedzielę o 18:00, otrzymasz wiadomość z listą najnowszych artykułów, które ukazały się na portalu modlitwajezusowa.com.pl.
